Artık neredeyse diğer yılların bile
tecrit edeceği, kendi başına bir
karakter hâline gelen ‘the 2016’ bitti. Dünyanın bu son dönüşünden büyüklü, küçüklü birkaç hikâye toparladık.
Ortak tema: güç, sürat ve hâkimiyet!

Kabaca 19. yüzyıl dönümü İstanbul’una
odaklanan Işıl Çokuğraş’ın kitabı,
bekâr odaları, meyhaneler
ve bu iki mekânsallığı birbirleriyle ilişkilendiren marjinalite kavramı etrafında gelişiyor.

İlanlar, afişler, mağaza vitrinleri
modern tüketim kültürünün iletişim araçları. Bakerlar, tüketimi gösteriye dönüştüren görselliği İstanbul ticaret hayatında en erken keşfedenlerden.

Harika bir sessizlik. Bomboş kocaman bir cadde. Ne bir araba, ne de
bir otobüs... Dizlere kadar gelen
ve yağmaya devam eden kar.
Sabah erken. Caddenin ortasında mutlu, huzurlu, sakin, mahmur ve biraz da şaşkın, ağır ağır yürüyen bir çift...

« ... Haritalamayla başladık şehre bakmaya. Çok basit bir işti haritalama ama ... önce kaldırımdaki kırıkları, çatlakları görüyorsunuz. Sonra insanlar arasındaki çatlakları fark ediyorsunuz. Sonra o çatlaklar için ufak bir mimarlık ofisi ne yapabiliri düşünüyorsunuz... »

Biri iskelete benzeyen sazdan yapılmış bir fil; güvenli parkları, meydanları, yürünebilir kaldırımları hatırlatıyor. Diğeri ise bronz bir Pompei fili; farklı zaman ve çelişen durumların aynı anda hissedildiği huzursuzluğu çağrıştırıyor.

Ne zaman yılın sonu gelse, Noel Baba her yerde karşımıza çıkmaya başlıyor. Bir gün elinde kredi kartıyla alışveriş yaparken, bir gün elinde içeceği ile görüyoruz. Bize yiyin için, alışveriş yapın, keyfinize bakın diyor. Ama bize anlatmak istediği biraz kafa karıştırıcı.

Kapitalist endüstriler dünyanın ekonomik döngüsünü insana ve bedenine zarar vererek sürdürürken, toplumun ‘kusurları’ bir sağlık, tasarım ve norm problemi olarak karşımızda.

Yapay zekâ (AI) konusunda görünür gelişmelere ve genel gidişata bakılırsa, yakında dünyayı bilgisayar yazılımları
ve AI ele geçirecek gibi duruyor. Ama acaba durum gerçekten böyle mi?
Bizi anlayabilecek Ey-Ay’lar olacak mı?

« Ortada küçücük bir masa modeli etrafında şekillenmiş bir bienal yok, bienalin böyle kurgulandığını düşünen birisi var. Bienal gezmek yaratıcı bir eylem. Gezen kişi kadar farklı yorum üreten, farklanan bir eylem »

« Bienaldeki bütün işler, bienalin tüm derdi, sorduğu, sordurduğu sorular, Miralles’in “Ines-table” işi etrafında dönüyor. Adeta bütün bienal Miralles’in 93 senesinde tasarladığı bu masayı anlamlandırmak için kurgulanmış gibi! »

Her gün hayatımızdan akan milyonlarca veri sonunda olacağına vardı. Dijital gürültünün son noktası: sahte haberler. Gerçek kaymasının travmaya yol açtığı bugünlerde problemin kaynağı
bu haberleri yapanlar değil, yayanlar.

« Çocukluk, böyle —sonradan düşününce komik gelen— acılarla doludur. Oysa acılarımıza sadık kalmak önemlidir. Sadece çocukken, acılar
o an çok gerçekken değil, büyüyünce de, hatta asıl büyüyünce. »

İpuçları: Ippolito, Rhizome, äda'web, Eva & Franco Mattes, Olia Lialina, NRPA, net-art, ArtBase, Vuk Ćosić, Jodi, oldweb.today, Alexei Shulgin,
Shu Lea Cheang, Mark Amerika

TED Üniversitesi Mimarlık Bölümü’nün ilk dört yılını öğrenci işleriyle belgeleyen kitaba dair notlar.

İçinde yazı, tipografi ve grafik tasarım üzerine dünyanın dört bir yanından hikâye bulunan kitaba dair notlar.

‘Akıllı’ ergen erkeklerin cinsiyetçiliği çoğunlukla özgürlükçü üniversite kampüslerinde beliriyor ve hoş görülüyor. Kadınların ezilmesi ise umursanmıyor. Bu tür cinsiyetçilikte teknoloji ve dijital kültür belirleyici.

J.K. Rowling Harry Potter’ı Edinburgh’da bir Old Town kafesinde —fillerle dolu Elephant House’da— yazmaya başlamış. Kapalı bir havada, bol filli bir mekânda, yağmurun vurduğu pencerenin kenarında yazmayı kim istemez?

2016 Venedik Mimarlık Bienali’nin ana sergisi derdini doğrudan malzeme ve mekânlarla anlatıyor. Kil, kum, beton, taş, boya, ahşap, toprak, kumaş, çamur, bitki, çöp, plastik, karyola demiri, inşaat artığı, maket, numune, bina parçası...

Köpeklerle beraber yok olmuş
bir kentsel gerçeklik, bir bellek.
Kentin peyzajında ve sosyal estetiği içerisinde köpeklerin olmayışı,
artık karşılaşmalara açık ve kendine özgü yaşamların kurulduğu akışkan
bir yapının reddi anlamına da geliyor.

İpuçları: çırpılmış yumurta, foothills, surfurbia, altbenlik düzlükleri,
dingbat, otomobil, benzin istasyonu

« Biraz pişman olmuş bir hâli vardı, kendini biraz geveze gibi hissetmişti,
bir yazar biraz geveze olabilirdi [...]
Bulut olan bana, orman olan bana, gece olan bana baktım saatlerce, dedi, o da giderek gölge olan ve sonra karanlık olan ve sabah olan bana baktı durdu. »

Amerika’da doğmuş bir altkültür olan maker hareketinin Türkiye’deki geleceği, egemen kültürün etkenleri gözetilerek, tekil üretimden çok, ortaklaşa üretim üzerinden kurgulanabilir.

Popüler süper kahramanların çoğunu bünyesinde barındıran ve bugün
çizgi romanlardan dizilere, bilgisayar oyunlarından filmlere kadar pek çok kurmaca ürüne içerik sağlayan Marvel, son dönemde iki siyah kahramana sinematik evreninde özel yer ayırıyor.

Doların ulaşılmaz statüsü sayesinde, Amerika dünyaya verdiğinden daha fazlasını almayı becerebiliyor. Bu çıpayı çıkartıp bilinmeyen sulara yol almak mümkün mü? Şehir devletlerinden bu yana paranın kısa tarihine bakış.

Tasarıma yüklediği anlamı kullandığı baskıların yanı sıra sunumlarındaki manken seçiminden müziğe, yaptıkları her seçimle vurgulayan anne-kız
moda ikilisi üzerine.

Bir hava fotoğrafı bize ne söyler? Fotoğraftaki doku, boşluk ve doluluklar, yolların biçimlenişi, doğa ve gölgeler, bize fotoğraftaki yerleşim hakkında nasıl bilgiler, geçmiş ve bugünkü yaşamı hakkında ne gibi ipuçları verebilir?

İpuçları: hayırseverlik, güzellik, bedavacılık, staj, gönüllülük, yarışma, Bono, AIGA, kamu/halk yararı, NO!SPEC, Design Altruism Project,
The Global Pro Bono Summit

Lovecraft’in evreni felsefi sorunsallarla etkileşim içerisinde üretilmiş, kendine has düşünsel altyapısı olan ayrıksı bir korku evreni. Mimarlıkla, yapılı çevreyle ve mekânla kurulan ilişkilerin altında yatan gariplikleri ön plana çıkarıyor.

Sistem karşısında direniş alanları olma potansiyeli taşıyan yaratıcı endüstriler, ironik bir şekilde, emeği neo-liberal projenin arzusuna göre dönüştürdüler.

On sekiz yaşında evden uzakta yenilen piyazın, bir mimarlık tarihi dersinin temelini oluşturma hikâyesi. Her yerde evdeki piyazı aramak ne anlama gelir?