Şehri feshetme arzusu, başka türlü bir kent ve kentsel yaşam tahayyülünün tükenmesi midir? Belki de asıl mesele, ister sahil kasabasında ister kentte olsun çalışmanın cehennem olmadığı
bir dünya hayal edebilmek.

Para birimlerinin halka arz süreci
ve yeni birimlerin kendilerini öncekilerden ayrıştırma çabaları...
Bir yanda ölü başkanların resimlerini taşıyan bilindik paralar, diğer yanda mucidi takip edilen görünmez paralar.

Kokunun bir mecra olarak kullanıldığı sanat formları ve bu alanda deneysel çalışmaları olan güncel sanatçılar.

Oyundan maddi kazanç elde edilmesiyle ilgili tartışmalar, Johan Huizinga’dan başlayarak bütün önemli oyun araştırmacıları tarafından sürdürülüyor. Hayal kurmak da oyun oynamak mıdır? Oyunlar oyun olmayan aktivitelerden nasıl ayrılır?

Genç Türkiyeli bestecilerin seslerinin, giderek tek sesleşen bir ortamın içinde bir ütopyayı andıran çoğulluğu.

Berlin’de sokakta yaşayan insanları
her an her yerde görmek mümkün. Merkezde, lüks caddelerde,
metro istasyonlarında, üniversite kütüphanelerinde… Devlet politikası
bir yana sokakta yaşamayan çoğunluk
—bizler ne biliyoruz onlar hakkında?

Akıl kaçırtacak şeyler keşke sadece domatesler olsa! Çılgın bir rüzgâr
ve sıcak. Kavruk hayatlar. “Hayat güzel diyeceğin saatler yaratmazsan,
hayatın talep ettiği mücadele seni içine kavrultur.” Rakıtini ve mutlu yıllar!

Bazı restoranlarda para üstünün yanında gelen karanfil oraya nereden geliyor? Avrupalı aristokrat sınıfın ihtişamlı sofralarından dini ritüellerde kullanılan tütsülere karanfilin hayli ateşli hikâyesi.

Tüketicinin parfüm seçiminde kişilik
ve duygusal eğilimler büyük rol oynuyor. Peki, parfüm reklamlarını diğerlerinden ayıran gariplik neden?

Meraklılık, dinamizm ve akışkanlık.
Bu üç kelime İtalyan grafik ve iletişim tasarımının en önemli figürlerinden Franco Grignani’nin işlerinin anahtar kelimeleri. Kural yıkmak ve yeni şeyler denemek de kariyerinin.

‘Halletme pratikleri’, günümüz tasarım ve üretim ortamı içerisinde kendine bir yer edinmemiş. Oysa bu günlük yaşam pratiklerini araştırmak, halletmek ile tasarlamak arasındaki farklılıkları ve kesişimleri keşfetmek bir tasarımcı için son derece ilham verici olabilir.

Dünyada yaşanan krizden kaçışı
fütürist bir bakışla teknolojide değil arkeolojik bir çalışmayla prehistorik yaşam biçimlerinde Kapadokya’da arayan Dünyadan Çıkış Yolları başlıklı sergi üzerine.

‘Sanat olarak hayat’ tanımına
denk düşen, üretiminin metaya dönüşmesinden çok üretimini bildiği tek hayat olarak yaşayan bir tasarımcı, Barney Bubbles üzerine.

Hayal gücü geniş, kendiyle muhabbetli çocuklar, sesleri çıkmayan kadınlar. Nocino, tarhana ve yüzlerce türü olan ayçiçekleri... Çoğaltabilmek, varlığını başka canlarla temasa sokabilmek için, önce yaşamak gerek.

MoMA’daki “Arkadaşlar Arasında” başlıklı retrospektif sergi,
Robert Rauschenberg’in sanatını
var eden güçlü işbirliği ve kolektif üretim arayışını özetliyor; hem sanatçı, hem de 1950’ler sanat ortamı hakkında düşünme imkânı sunuyor.

Kent, insanların kendilerini buldukları koşullar altında ortaya çıkan kolektif bir imalat; etkisi her zaman tekinsiz.
Bu etkinin Kafkaesk bir yabancılaşmaya dönüşmesiyse bugüne ilişkin bir durum.

« Hep ortalıkta, hiç değer verilmeyen; çoğu zaman kullanılmadan atılan şeylerdi. […] Fiziksel hacmi gibi zihinsel hacmi de çok az yer tutuyor; şimdi düşünüyorum da, bu benim için çekici bir özelliği olabilir. »

Fransız ulusal demiryolu sistemi için onarım ve üretim yapan Arles’daki fabrikaların boşaltılmasıyla atıl kalan sanayi sitesi, Luma Vakfı tarafından
bir sanat kampüsüne dönüştürülüyor.

İnsan seçtiği yaşam tarzının onaylanmasına ihtiyaç duyar mı? Seçim yapması şart mıdır? Yaşam, olağan akışı içerisinde kendi kendine şekillenemez mi? Forest Swords’un makbul yaşam tarzına dair soruları Sisyphos’la buluşturan Compassion albümü üzerine.

Yer, ev, aidiyet, memleket…
Hiçbiri kendiliğinden var olmuyor. Tersine, yeterince uğraşılınca her yer eve dönüşebiliyor; memleket oluyor. Hayat bitimsiz bir yerleşme ve göçme sürecinden başka bir şey değil galiba.

« Bir kitap aşığı, 1893 yılında aşkını konu alan 210 sayfalık bir kitap yazıyor, adını Kitab koyuyor. […] Kitabın nesnel varlığına ve değerine kafayı takmış olanlar için geçmişten gelen ve garip bir biçimde yakınlık uyandıran bir kitap Yazıksız’ın eseri. »

Bayram molası.

Her basit grafik, mesajı en iyi şekilde ileten bir soyutlama mıdır?
+
Obezitenin giderek arttığı bir dünyada kahverengi, aromalı, gazlı ve şekerli su ambalajı yapmak etik midir?

Mimarlık, rastlaşma ve karşılaşma fırsatları sundukça, birey olduğumuzu, ama yalnız olmadığımızı hatırlıyoruz.

“Eee, siz ne zaman planlıyorsunuz gitmeyi?” sorusuna inat, yazın bile Kadıköy’de olmak. Kentsel dönüşüm
her yerde. İnşaat gürültüsü, hafriyat kamyonları... Öte yandan direnen ağaçlar, cıvıldayan serçeler, denizin mavisi ve geçen yelkenliler, gemiler...

Para üretimi artık bankaların tekelinde değil. Hatta bitcoin, ethereum
ve diğer kripto paralar toplam
yüz milyar doları aşan piyasa değerleri sayesinde dünyanın en büyük bankaları ile yarışır hâldeler.

Gelenek ve yeni nesil tasarım-üretim ile bunların zıtlığı ve bir aradalığı üzerine bir kent ve yaşam hikâyesi. Mavi
ve Martin Parr bu hikâyeyi, kentin bir yerlerinde saklı kalmış kıymetler ve
bu kıymetlerin sunduklarıyla anlatıyor.

« Tercihlerin de bir sınıf oluşturduğunu ve her zaman çok rahat olmasa da insanın kendi seçtiği —ya da ister istemez sürüklendiği— sınıfların da bulunduğunu fark ettim. Rahat
bir durum değildi ama böyleydi işte. »

34 sergi, 31 müze ve 50’yi aşkın yayını geride bırakmış olan endüstriyel tasarımcı ve müzebilimci Burçak Madran’ın sunumu yedi başlıktan oluşuyor: Öğrenmeye Başlamak, Aramak, Bulmak, Özgürleşmek, İnanmak, Güvenmek ve Paylaşmak.

İki kişinin arasındaki uyum ya da uyumsuzluk ne gibi bir üretim alanı yaratabilir? Zaman içinde üretilmiş
bir durum sergi olarak işleyebilir mi?

Alerji, hastane, muhabbet ve dostlar. Bir metafor olarak korumak; korumak üzere çoğaltmak. Zeytiniyle, merasıyla, kıyısıyla faunamız bozulmasın. İnsan turist gözünü kaybeder mi? Sis kedi olduğunu idrak etti! Ve deprem.

Tasarım ve sanat pratikleri bir ya da birden çok mecra ile dolayımlanıyor. Mecraların teknolojik dönüşümünün ise, pratikler üzerinde önemli etkileri var. Kimi zaman bu etkiler, pratiğin yeniden tanımlanmasına da yol açabiliyor.

Buzulların erimesi gibi çevresel felaket senaryoları dünyanın sonunu hayal etmeyi kolaylaştırdı. Ne var ki, coğrafi kutuplardan çok daha önce erimeye başlayan başka kutuplar da var.
Bu kutupların erimesiyle, söz konusu son tahayyül dahi edilemez hâle geliyor.

« At, babasının sağında, abajurun
ışığında, dantelden çayırında,
babasının cebinden çıkartıp
kristal küllüğün içine koyduğu
bozuk paraları seyrederek geçirirdi, akşamları. Sıkılıyor gibi bir hâli yoktu hiçbir zaman. Mutlu muydu? »

“Yaşasın sanat” diyen bir bienalde, “Yaşasın!” dedirtecek yeni bir şey yok. Belki de artık, bağırmadan, yaygara yapmadan değmek istediklerimize değiyoruz… Bienal ve paralelindeki sergilerle Venedik’ten izlenimler.