Design Museum’un 2008 yılından bu yana verdiği Designs of the Year ödülleri ve bu yılın ödül adayları üzerine.

Uyanılır, koşulur, keyif çatılır, çalışılır. Sis güneşlenir, Mesut ve Mutlu uyur. Sonbahar yavaş yavaş gelir.
Güzel bir gün, bahçe duvarına kadar. Duvarın ötesi akıl şaşırtır, kargaları güldürür. Hiçbir şeyin tek gecede tazelenmediğini bilmek, kalan aklı korur.

Modern psikiyatri ve neoliberal
kent politikaları, delinin dışlanmasını meşrulaştırır. Mahallenin delisini
takip ederek mekân, toplum ve birey ekseninde gündelik hayat ve kültüre dair neler söylenebilir?

Güney Amerika’dan Avrupa’ya
Kristof Kolomb ile birlikte gelmiş
ve bir zenginlik göstergesi olarak ziyafetlerde yerini almış. Ananasın, Türkiye’ye halka şeklinde dilimler hâlinde konserve olarak girdiği
sanılsa da seralı anılarda yeri var.

Başrolünde amatör dedektif de, polis teşkilatı içinde çalışan profesyonel de olsa, hikâyenin sonunda katilin bulunup her şeyin normale döneceğini bildiğimiz ve bu ‘düzen restorasyonu’ vaadiyle de bizi rahatlatan klasik polisiye üzerine.

Bu soruya yanıt veren Uğur Altun,
Elif Deneç, Sedat Girgin, Gökçe İrten, İpek Konak, Mert Tugen ve Burcu Yılmaz Molly, Pim ve Milyonlarca Yıldız adlı kitaptan bir sahneyi resimlediler.

Denize kıyısı olan bir şehir ama dev liman tesisleri yok. Sanki şehrin içinde yeşil var gibi değil de, yeşilin içinde şehir var gibi. Birkaç yüksek tepe varken şehrin geri kalanı hayli düz. Böyle bir topografya nasıl oluştu?

“Eylül!.. Öyle bir ay ki, geçen her güzel günü için ona minnettar olmak gerekir. Eylül üzüntü ve hasret ayıdır…”
Lou Reed’den James Brown’a
Kurt Weill.

Çeyrek yüzyıl. Trajedi: Bindiğin dalı keserken haklı olmak. Henüz yağlanmamış zeytinler ve akıllara zarar kavunlar. Eskiler nasıl yapıyordu, şimdi neden yapılamıyor? Mutlu ve Mesut;
iki saatlik bir tanışıklık bir ömre bedel.

Akıllıca örülmüş bir biyografik roman, şahsiyeti belki de müziğinden daha etkili olmuş bir besteci ve onun öznesinde bir modern kentsoylu bireyin yaşadığı içsel çelişkiler, inkârla kabul arasındaki gelgitler üzerine.

100 yaşında bir mimarlık, tasarım
ve sanat ‘akımı’ bugün kime, ne anlatır? Kimilerine yapmakta olduklarının
meşru ve kaçınılmaz olduğunu, bazılarına ise yapmak zorunda kaldıklarının değiştirilebileceğini.

Londra’da bir caddede Türkiyeli göçmen dükkân sahipleri ve çalışanlarıyla yapılan söyleşiler ve caddenin yürüyerek deneyimlenişinin bir metin
ve çizim kolajı olarak ifadesi.

27 Ağustos 1978’de 35 yaşında öldüğünde ardında fiziksel herhangi
bir yapıt bırakmayan, öteki ile karşılaşmayı olumlayan, mimarlığın
tek yolunun buna izin vermek olduğunu söyleyen, toplamayan, yapmayan,
yıkan, yerinden eden Matta-Clark.

Kendi içinde çeşitlilik de üreten
bir düzen. Cömert ve açık kamusal mekânlar. Kentsel kültüre içkin
bir çıplaklık. Küresel kapitalizmin gösterisinden muaf olmasa da
mütevazı ve huzurlu bir kent.

Yüksek katlı binaların arasından çıkan doğa, suyun kenarındaki balıkçı yerleşimleri, minibüse atlayıp yirmi dakikada varılan kumsal, üst üste binen sayısız şey. Yaşanan her an
Blade Runner’dan bir sahne gibi.

Bahçe ve bostan perişan, ama bu bir tanışma süreci. Su, kuyu, sarnıç, define, orman yangını. Zor bir tost: zeytin ezmesi ve domatesli ve zeytinyağlı. Hakikat üzerine konuşmak için yalandan başlamak gibisi yok.

Feel Infinite’in deneyimlendiği yer boş bir arazi de, ıssız bir yolda ilerleyen arabanın sürücü koltuğu da, küçücük
bir oda da olabilir. Jacques Greene’in bu ilk albümünü saranlar, bir çiçek parçası, kırmızı bir doku, kimliksiz bir insan portresi, hatta belki de kekik kokusu...

« [B]üyük bir bölümünü nerede,
ne zaman aldığımı ya da topladığımı hatırlıyorum ve o anılara bu şekilde bağlı kalmak güzel ve değerli.
Benim için küçük bir arşiv ve hafıza oluşturuyorlar ilk günden beri. »

Moda tasarımına müzelerde
ve sergilerde giderek daha çok
yer veriliyor. Cristóbal Balenciaga modaevinin 100. kuruluş yılı vesilesiyle Londra’da gerçekleştirilen retrospektif sergiye bir ziyaretin ardından modanın müzelerdeki yeri üzerine.

Aslıhan Pasajı’ndaki sahafları artık sadece Baudelaire’in flanör hayaletleri gezse de, eğer günlerden cumartesiyse, raflara renk gelir ve kitapların tozu
ayrı bir özenle alınır, çünkü meşhur kitap mezadı günüdür.

Kitle turizmi, doğal/kültürel dokuların paket programlaştırılıp alıcıya sunulmasıyla başladı ve teknolojinin eşleştirme meziyetinden yararlanarak, kişisel maceraperestliğin telefon ‘app’lerine indirgenmesiyle sürüyor.

Mimarlığın büyüsü yaşama alanları yaratarak durumları, insanları, algıyı, hareketleri, hayatı değiştirebilmekte.

İnsan ve teknoloji arasındaki bağın farklı şekillerde ifade edilebileceği araç, tasarım ve hikâyeler üreten NOHlab, Candaş Şişman ve Deniz Kader tarafından kuruldu. Teknolojinin
sanat ve tasarımla olan ilişkisini sorgulamayı seviyor.

« Ah, senaryoyu kim yazarsa yazsın, kurdeleyi kim çekerse çeksin bırakın
tek tek kişileri, sınıflar ya da sınıfımsılar hakkındaki tahayyülü bile bir iki jestten ibaret olan Türk sineması! »

Muhabbet sürüyor. Toprağa dokunmak. Ne var ne yok; paylaşmak gerek.
Derin bir deniz. Zarafet. Kocaman filleri gören var mı gerçekten? Mutluköy’de ilk ekmek. Coğrafyanın tamiri ve ihtiyaçlar; giderek olanaksızlaşan bir denge.

Brütalizm başlığı altındaki kimi yapıların farklı gerekçelerle yıkılıyor olması,
bu yapıların kentsel tekrar içindeki var olma biçimleri ve kent imgesi üzerine düşünmek için bir perspektif sunuyor.

İnsanı bir yere çeken, o yerin çağrıştırdıkları veya kişisel tercihler. Mekâna dokunuş biçimimiz, coğrafya, yapı ya da nesnelerin mutluluğumuza katkısı nedir?

Christopher Nolan’ın, alışılageldik
bir savaş filmi gibi görünse de ana akım sinemanın standartlarını zorlayan
ve kendine has kronolojisine rağmen izleyiciyi içine alabilen yeni filmi
Dunkirk üzerine.

Amatör bile olsa, gözü gören, iletişim kurabilen, etraftaki tehlikeleri elinden geldiğince algılayan, hızlıca bir alet drone. Bir yandan korkutucu bir yandan oyuncak gibi. Devlet-teknoloji ilişkisini gözlemlemek için iyi bir araç.

Sadece sinemanın katettiği yola değil, gündelik yaşamın, alışkanlıkların,
giyim kuşamın, ahlaki ve kültürel değerlerin, sanatın, müziğin, ilişkilerin, teknolojinin ve hatta yedik-içtiklerimizin değişimine tanıklık etmek.

« Çocuklar belki artık huzurlu bir dünya aramıyorlardı bile... Huzurlu bir dünya ne demek, belki onu bile bilmiyorlardı. Artık çocuklar için huzur, sınırsız
ve hızlı bir internet bağlantısından ibaretti. Zaman değişmişti, belki buna çok gücenmemesi gerekiyordu. »

Taşınan ekmekler. Kapatılabilen bavullar. Şivesi güzel iyi bir baba. DokuFest. Bol bol film. Prizren’in Emek’i Lumbardhi’nin açılışı. Travis Wilkerson ve yanaklardan akan yaşlar. İlk uçuşunu bagaj olarak yapan Sis. Gazpacho.

Ekolojik ve sosyal yaşam sorunlarının giderek arttığı küresel ekonomi
ve değişen iklimler çağında tasarımcılar, sürdürülebilir bir tüketim-üretim bilinci için sermaye ve türlerini iyi anlamalı
ve değerlendirebilmeli.