Olimpiyatlar disiplinin göstergesi olmaktan çıkıp şovenizmin tekeline girmiş ve bayağılaşmış olabilir mi?

« Ham hâliyle de yeterince vurucu, kırıcı, üzücü, insanı çileden, zıvanadan çıkaran şeyler neden montajlanır, kolajlanır? Bu şeyler hakkında düşünülmesin diye. Gişe rekortmeni filmler gibi izlensinler diye. Bir şovdan farksız olsunlar diye. ‹ Eğlenin diye. › »

« [David] Cronenberg ‹ Seni sen yapan sen olacaksın › der belki, ancak ‹ Senin kendini ne kadar yıktığındır seni sen yapan › da der hemen arkasından sanki. Onun hâlihazırda yıkıma uğramamış bir benliği ciddiye alacağını, alabileceğini kesinlikle düşünemiyorum. »

Bir grup Danimarkalı yönetmenin, sinema sanatını bireycilik ve yanılsama yıkımından kurtarmak amacıyla ortaya koydukları “İffet Yemini”nin mimarlıktan gastronomiye etkileri üzerine.

Bir mimarın kendini gösteri olgusunun dışında tutarak var olabilmesi
mümkün mü?

« Günümüz tüketim nesnesinin en büyük başarısı kendi üretim sürecine dair bilgiyi tüketiciden esirgemesidir. Herhangi bir nesneyi, tüketim ürünü kimliğine sokan şey endüstriyel üretim sistemine mahsus bir silme işlemidir. »

1950’lerde özel günlere mahsus vitrin geleneği sürer. 1960’lı yıllar ise vitrin tarihi açısından hayli bereketlidir, vitrin tasarımı bir iş alanına dönüşür. Vitrinler artık olmazsa olmazlardandır.

Anneler Günü Türkiye’de ilk kez
1955 yılında kutlandı. “Tabii işlerin
Miss Jarvis’in iyi niyetinden hızla sıyrılarak, tüketim toplumunun
‘hediye’ döngüsünün bir parçası hâline gelmesi kaçınılmazdı.”

“Arzu, hırs, öfke, hülya… Vitrine bakan birinin zihninden geçirdiklerini düşününce bazan içime korku düşer…”

Osmanlı çarşı geleneğinde teşhircilik yok. Bir dükkânın kapısının üstünde belki alametifarikası olur. 19. yüzyıl sonunda sermayenin büyük mağazaları İstanbul’a gelir. Ardından ekonomik krizle birlikte vitrin de hayata girer.

İlanlar, afişler, mağaza vitrinleri
modern tüketim kültürünün iletişim araçları. Bakerlar, tüketimi gösteriye dönüştüren görselliği İstanbul ticaret hayatında en erken keşfedenlerden.

Efsane restoran elBulli’nin yaratıcısı Ferran Adrià, elBulli müşterilerinin de yemeğin yapımına katıldığını söylüyor. Bu katılımın ne koşullarda ve nereye kadar olduğu kadar, ne anlama geldiği de spekülasyona açık.

Hem kullanım değeri olan bir nesne, hem de fetiş değeri olan bir meta olarak yemeğin de gösteri üretebileceği keşfedildi. Bu durumun toplumsal etkileri ve yol açtığı israf dikkate değer.