“Hata Yapılabilir”
Mimarların mimarlık üretme ve düşünme biçimleri ile bir hatayı nasıl tanımladıklarının birbiriyle ilişkili olduğunu düşünüyorum. Bu podcast dizisi mimarların mesleki hatalarıyla ilgileniyor. Her bölümde farklı bir konuğun mimarlık üretim sürecinde yaptığı ve bu dizi için seçtiği spesifik bir hata üzerine konuşacağız.1
Hatayı tanımlayabilmek, hatayla yüzleşmek, hatayla baş edebilmek, hatadan öğrenebilmek ve hatayı konuşabilmek: Kısaca hatayı sahiplenebilmek. Ofis sahibi, akademisyen, mimarlık tarihçisi, koruma uzmanı, yayıncı, editör, öğrenci, ofiste ya da şantiyede çalışan bir mimar için hatanın farklı tanımları ve anlamları olmalı. Niyetim hem hatanın sınırlarını ve farklı anlamlarını keşfedebilmek, hem de mimarlığı başka türlü konuşmaya çalışmak. Mimarlığı sonuç ürün üzerinden değil, süreç üzerinden konuşabilmek ve sıklıkla karşılaştığımız gibi yapılardan ya da yapılanlardan değil, yapılamayanlardan, olmayanlardan başlamak söze. Ancak ironik bir biçimde hata da “yapı”lan bir şey, belki şimdilik sadece biraz görünmez!
Dizinin dördüncü bölümü için mimar Tansel Dalgalı ile 6 Nisan 2023’te Zoom’da bir söyleşi yaptık.2 Bu bölümde, matematikten depreme uzanan bir aralıkta hatanın farklı form ve anlamlarını konuştuk. Tansel, kendi mimarlık pratiğindekilerin yanı sıra bazı “star” mimarların hatalarını da aktarırken bu kavrama dair en problemli yaklaşımın hatayı başkasında aramak olduğuna dikkat çekiyor.
Podcast Türkçe ve Süresi 47:50
1. Bu dizi ismini Arapçadan dilimize geçen “Hoş geldin, merhaba, nasılsın?” anlamında bir hatır sorma sözü olan “ehlen ve sehlen” kalıbındaki “sehlen” kelimesinin “hatayla” anlamında kullanılan “sehven” ile değiştirilmesinden alır. Dizinin isminin de “hata” içermesini özellikle istedim, ancak bir türlü uygun bir başlık bulamamıştım. Bu konudaki cömert desteği için ağabeyim Murat Cankara’ya teşekkür ederim. (Kelime anlamları için bkz. Kubbealtı Lugatı)
2. Hatanın farklı anlamlarını keşfetmeye çalıştığımız ufuk açıcı ve keyifli sohbet için Tansel Dalgalı’ya çok teşekkür ederim. Montaj için Sasan Sahafi’ye, jenerik konusundaki katkısı için Furkan Keçeli’ye minnettarım.
